الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)
257
تفسير مجمع البيان (فارسى)
مشروب و غير آنها از لذائذ است . عكرمه گويد : مقصود از نعيم صحه و تندرستى و فراغت خاطر است و تأييد مىكند آن را روايتى كه ابن عبّاس از پيغمبر صلّى اللَّه عليه و آله نموده كه فرمودند : دو نعمت است كه بسيارى از مردم از آن دو مغبون هستند : 1 - صحت 2 - فراغت . عبد اللَّه بن مسعود و مجاهد گويند : نعيم امنيّت و سلامتى است و اين معنى از حضرت باقر و حضرت صادق ( ع ) هم روايت شده است . و بعضى گفتهاند : از هر نعمت سؤال مىشود مگر آنچه را كه حديث تخصيص داده و آن قول آن حضرت است كه فرمود سه چيز است كه بنده از آن سؤال نميشود 1 - پارچهاى كه عورت او را بپوشاند 2 - نانى كه سدّ جوع و گرسنگى او نمايد 3 - خانهاى كه او را از گرما و سرما حفظ نمايد . روايت شده كه بعضى از اصحاب پيغمبر ( ص ) آن حضرت را با جماعتى از صحابه مهمان نمود ، پس در نزد او خرما و آب خنكى يافتند ، پس خوردند پس چون بيرون رفتند ، فرمود اين از آن نعمتهايى است كه از آن سؤال نميشويد . و عياشى باسناد خودش در حديث طولانى روايت كرده كه ابو حنيفه از حضرت ابى عبد اللَّه صادق عليه السلام از اين آيه پرسيد ، پس امام به او فرمود ، اى نعمان نعيم نزد تو چيست گفت ، قوتى از طعام گندم و آب خنك پس آن حضرت فرمود : هر آينه اگر خدا تو را روز قيامت در برابر خود نگه دارد تا سؤال كند از هر خوراكى كه خوردهاى و از هر آبى كه آشاميدهاى هر آينه توقّف تو در پيش خدا به طول انجامد ، گفت فدايت شوم ، پس نعيم